Psammetychos według Herodota — Historia faraona Psammetychosa opisana przez Herodota
Psammetychos I, znany również jako Psamtik I, był pierwszym faraonem XXVI dynastii egipskiej, panującym w latach 664-610 p.n.e. Herodot, grecki historyk, który żył w V wieku p.n.e., dostarcza cennych informacji na temat panowania Psammetychosa w swojej monumentalnej pracy „Dzieje”.
Walka o władzę
Według Herodota Psammetychos I był jednym z dwanaściorga władców Egiptu, którzy podzielili kraj na dwanaście części. Jednakże, dążąc do zjednoczenia Egiptu pod jednym berłem, Psammetychos zdołał pokonać swoich rywali i ustanowić się jako jedyny faraon. Kluczowym momentem było zdobycie wsparcia greckich najemników, co stanowiło nowość w egipskiej polityce wojskowej.
Odnowienie Egiptu
Herodot opisuje Psammetychosa jako władcę, który dążył do odnowienia i wzmocnienia Egiptu. Wprowadził liczne reformy administracyjne i wojskowe, które miały na celu konsolidację władzy oraz ochronę granic przed obcymi najazdami. Psammetychos prowadził również intensywną politykę budowlaną, wznosząc świątynie i monumenty, które miały podkreślić jego potęgę i pobożność.
Relacje z Grekami
Herodot zwraca szczególną uwagę na relacje Psammetychosa z Grekami. Był to okres, w którym kontakty między Egiptem a Grecją intensyfikowały się, a Psammetychos odegrał kluczową rolę w ich zacieśnieniu. Dzięki zatrudnieniu greckich najemników faraon mógł wzmocnić swoją armię i skuteczniej bronić kraju przed zagrożeniami zewnętrznymi.
Eksperyment językowy
Jednym z najbardziej fascynujących aspektów opowieści Herodota o Psammetychosie I jest eksperyment językowy, który faraon miał rzekomo przeprowadzić. Według Herodota Psammetychos chciał odkryć pierwotny język ludzkości. W tym celu polecił odizolować dwoje noworodków od wszelkich dźwięków mowy i obserwować, jakie słowa wypowiedzą jako pierwsze. Eksperyment ten miał dowieść, że pierwotnym językiem była frygijski, ponieważ dzieci miały wymówić słowo „bekos”, oznaczające „chleb” w języku Frygów.
Dziedzictwo Psammetychosa
Psammetychos I pozostawił po sobie trwałe dziedzictwo, które przetrwało wieki. Jego polityka zjednoczenia Egiptu oraz reformy administracyjne i wojskowe wzmocniły kraj i przygotowały go na kolejne wyzwania. Herodot, dzięki swoim zapiskom, przyczynił się do utrwalenia pamięci o tym wybitnym władcy i jego osiągnięciach.
Podsumowując, opowieść Herodota o Psammetychosie I ukazuje faraona jako wybitnego stratega i reformatora, który dzięki swojemu sprytowi i determinacji zjednoczył Egipt i uczynił go silniejszym. Jego relacje z Grekami oraz eksperyment językowy dodają tej postaci unikalnego i intrygującego charakteru, który przetrwał do naszych czasów dzięki zapiskom greckiego historyka.

